In een recent artikel in het NTVL (Nederlands Tijdschrift voor Leefstijlgeneeskunde, september 2025) wordt PCOS besproken door dr. R.E. Wiegel, dr. Y.V. Louwers en dr. G. Jiskoot.

Wat is PCOS?

• PCOS komt voor bij ongeveer 8-13% van de vrouwen in de vruchtbare leeftijd wereldwijd.
• Belangrijke kenmerken zijn: onregelmatige of ontbrekende menstruatie, verhoogde mannelijke hormonen (zoals bij overbeharing, acne, haaruitval), en eierstokken die op een echo veel kleine follikels (blaasjes) laten zien.
• Naast deze kernproblemen zien we vaak metabole stoornissen (zoals insulineresistentie), overgewicht of obesitas, én psychologische klachten zoals depressie, angst, laag zelfbeeld of eetstoornissen.

Waarom leefstijl zo belangrijk is

• Overgewicht of obesitas verergeren vaak alle symptomen van PCOS — niet alleen de menstruatiestoornissen, maar ook hormonale balans en metabolisme.
• Zelfs bij vrouwen zonder overgewicht kunnen metabole problemen voorkomen. Leefstijlinterventies helpen dan vaak ook.
• Een gezonde leefstijl is meestal de eerste behandellijn: niet met zeer strenge diëten, maar met een duurzaam, haalbaar patroon dat je langdurig kunt volhouden.

Wat zegt onderzoek?

• Gewichtsverlies van 5-10% van het lichaamsgewicht leidt vaak tot aanzienlijke verbetering van menstruatiecyclus, vruchtbaarheid, hormonale waarden en metabole kenmerken.
• Onderzoek van Erasmus MC: 210 vrouwen met PCOS werden 1 jaar gevolgd; twee leefstijlinterventiegroepen kregen wekelijkse sessies over voeding, beweging en mentaal welzijn + cognitieve gedragstherapie. Een van deze groepen kreeg ook SMS-herinneringen. De derde groep kreeg de gebruikelijke zorg.
  • In de gewoon-zorg groep haalde ~22% gewichtsverlies ≥ 5%
  • In de leefstijlgroep zonder SMS ~53% ● met SMS ~86%
• Niet alleen fysiek, maar ook mentaal waren de uitkomsten beter: vermindering van eetstoornisgedrag, minder depressieve klachten, hogere zelfwaardering.

Praktische tips voor leefstijlaanpassingen

• Voeding: kies voor een gebalanceerd dieet; minder bewerkte producten, minder toegevoegde suikers, meer eiwitten, voldoende vezels, “lage glycemische belasting”.
• Beweging: regelmatig oefenen; zowel cardio als weerstandstraining kan helpen.
• Gewicht: streven naar gewichtsverlies als je overgewicht hebt; zelfs 5-10% minder kan al veel effect hebben.
• Mentale gezondheid: aandacht voor stress, zelfbeeld, en eetgewoonten; cognitieve gedragstherapie of begeleiding kan ondersteunend zijn.
• Supplementen & voedingstoffen (in sommige gevallen onderzocht): vitamine D, inositol, omega-3, mineralen zoals zink en magnesium. Let op: bewijs is vaak beperkt qua omvang en duur van studies.

Beperkingen & belangrijke aandachtspunten

• Niet alle adviezen passen bij iedereen: genetica, hormonale factoren en de mate van insulineresistentie spelen een rol.
• Studies verschillen in grootte, duur en kwaliteit; vaak is vervolgonderzoek nodig om op grote schaal zekerheid te krijgen.
• Leefstijlverandering kost tijd en blijvende steun (coaching, begeleiding) is essentieel voor succes.

Conclusie

Een aangepaste leefstijl — met meer aandacht voor voeding, beweging en mentale balans — is een sleutelcomponent in de behandeling van PCOS. Niet als wondermiddel, maar als basisinterventie die veel klachten kan verlichten, de hormonale en metabole gezondheid kan verbeteren, en het welzijn van vrouwen kan verhogen.
Herken jij jezelf in PCOS klachten, neem contact met ons op zodat we met een op maat leefstijl programma kunnen beginnen.