Schildklier

Trage schildklierwerking (hypothyreoidie)
Schildklierproblemen komen vaak voor en zie ik regelmatig in mijn praktijk. Opvallend is dat vooral mensen met een lage/trage schildklierwerking klachten hebben, die regulier niet goed worden onderkend. In mijn praktijk doe ik vaak urine of bloedonderzoek

De schildklier vervult een aantal belangrijke functies in het lichaam, zoals:
• Verhogen van de zuurstofopname en warmteproductie
• Versnellen van de stofwisseling
• Verbeteren doorbloeding
• Verbeteren zenuwgeleiding en alertheid
• Heeft invloed op de spierspanning en de werking van de gewrichten

Symptomen trage schildklierfunctie
Bij een vertraagde schildklierfunctie en te weinig werking van vrije T3 (in vrije vorm en niet gebonden aan een bindingseiwit) zijn er allerlei symptomen. Hoe meer van deze symptomen gelden en hoe duidelijker aanwezig, hoe waarschijnlijker de diagnose. Hierbij de meest voorkomende:

• Koude handen, voeten, puntje van de neus
• Dun haar/haaruitval/langzaam groeiend haar
• Breekbare dunne langzaam groeiende nagels
• Droge huid en/of haar
• Obstipatie
• Vochtzakjes onder de ogen
• Buitenste deel van de wenkbrauwen valt weg
• Spierkrampen en gewrichtspijnen
• Spataderen/couperose
• Opgezette schildklier
• Vermoeidheid
• Hoge cholesterol niveaus
• Slaapproblemen
• Depressie (soms antidepressiva voorgeschreven en schildklierprobleem niet onderkend)
• Lage rusthartslag

Oorzaken van een milde hypothyreodie
• Te streng crashdieten of teveel sporten waardoor het lichaam in een overlevingsstand gaat
• Extreem weinig suikers en koolhydraten eten
• Chronische stress waarbij bijnieruitputting/burnout ontstaat
• Na de overgang wordt er minder T4 naar T3 omgezet vanwege progesterondaling
• Zwaar chronisch tekort aan grondstoffen en vitamines door slechte voeding en/of darmwerking: Tyrosine, jodium, B-vitamines, zink, en vitamine C (soms bij extreme tekorten ook in T4 en TSH meetbaar), essentiele suikers
• Lichtere zware metalen belasting zoals kwik uit amalgaamvullingen en cadmium uit sigarettenrook die ontgift worden door onder andere selenium. Seleniumtekort zorgt voor een slechtere omzetting van T4 naar T3
• Verslechterde leverwerking door bijvoorbeeld vervetting, alcoholisme, Pfeiffer of andere oorzaken. T3 wordt vooral in de lever aangemaakt uit T4

Barnestest
Je kunt heel eenvoudig zelf meten hoe de activiteit van de schildklier is. De ochtendtemperatuur is een handige graadmeter voor de activiteit van de schildklier. We noemen dit de Barnes-test.
De test gaat als volgt:

1. Leg voordat je gaat slapen een thermometer op je nachtkastje klaar. Sla een kwikthermometer al vast naar beneden.
2. Meet de volgende morgen, voordat je op staat, je lichaamstemperatuur door de thermometer 10 minuten onder je oksel te klemmen. Beweeg zo min mogelijk, sta dus niet op uit bed, blijf rustig liggen.
3. Doe deze test op een aantal verschillende dagen.
Menstruerende vrouwen moeten de test, vanwege temperatuurschommelingen in hun maandelijkse periode, op de tweede en derde dag na het begin van hun menstruatie uitvoeren.

Uitslag:
36,6 – 36,8 C: je schildklier werkt goed. Als de temperatuur lager is dan 36.6 C is ook dit een symptoom van hypothyreodie om bij bovenstaande lijst te voegen.

Bloedtesten
Om een trage schildklier te diagnostiseren wordt in de huidige medische protocollen de TSH-waarde gemeten, en soms de T4. Het nadeel van werken met alleen bloedtesten is dat lang niet alle schildklierproblemen gediagnostiseerd worden. Ten eerste liggen de referentiewaarden zover uit elkaar dat vrijwel iedereen hier binnen valt en dat alleen de diagnose gesteld wordt als het schildklierprobleem behoorlijk groot is. Verder wordt de belangrijkste waarde eigenlijk niet gemeten en dat is de vrije T3 en dus het actieve hormoon. Het komt regelmatig voor dat TSH en T4 binnen de marges vallen en dat later blijkt dat de vrije T3 wel te laag is. Ook worden auto-immuunvormen zoals Hashimoto-hypothyreodie soms pas laat ontdekt. Als in een eerder stadium anti-stoffen tegen de schildklier ook gemeten zouden worden, hadden we dit al zien aankomen. De symptomen zijn er dan wel, maar de vrije T4 wordt nog als “goed” beoordeeld en later wordt het probleem pas zichtbaar. In mijn praktijk meet ik vaak het hele pakket:TSH, vrije T4, vrije T3, en Anti-TPO. Ook vraag ik vaak  24 uurs urine aan en dat geeft vaak een veel betrouwbaarder beeld van de werking van de schildklier dat meestal overeenkomt met de klachten van de patient. Daarnaast is het ook belangrijk om bij schildklierproblematiek te kijken naar de darm en naar voedselintoleranties. Heel vaak zie ik gluten intolerantie als een mede oorzaak van schildklierproblematiek.

Advies bij trage schildklier
Bij een milde hypothyreodie kijk ik vooral naar de oorzaak en probeer ik die op te lossen. Zoals bijvoorbeeld een bijnieruitputting (burn out) of een slecht ontgiftende lever of voedselintoleranties. Daarbij zet ik voedingssupplementen in. Ook adviseer ik een speciaal dieet bij schildklierproblematiek.